Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), yurt dışından getirilen cep telefonlarının IMEI kayıt işlemlerine ilişkin yönetmelikte önemli değişikliklere gitti. Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yeni düzenlemeyle birlikte başvuru süreci sadeleştirilirken, diplomatlara yönelik uygulamalar ve arızalanan cihazların IMEI değişim prosedürü de yeniden düzenlendi.
Yeni yönetmelikle birlikte IMEI kayıt işlemlerinde SMS ile ilgili uygulamalar kaldırıldı. Bundan böyle kayıt işlemleri için tek resmi başvuru kanalı e-Devlet olacak. Böylece kullanıcıların tüm işlemlerini dijital ortamda gerçekleştirmesi hedefleniyor.
Yönetmelikte, Türkiye’de görev yapan büyükelçilik ve konsolosluk personeline yönelik özel hükümler de yer aldı. Yabancı misyon kimlik kartı geçerli olduğu sürece bu kişilerin telefon kayıt işlemleri yapılabilecek. Kimlik kartının süresinin dolması halinde ise cihazların kullanımına 120 gün daha izin verilecek.
Bu sürenin sonunda IMEI numarası kara listeye alınarak cihaz iletişime kapatılacak. Mobil operatörler ise daha sonra bu cihazların yeniden kullanıldığını tespit etmeleri halinde BTK’ya bildirimde bulunacak.
Yeni düzenleme, yurt dışından getirilen telefonların arızalanması durumunda cihazın veya ana kartının değiştirilmesine de açıklık getirdi. Bu durumda IMEI numarası değiştirilebilecek.
Başvurunun ilk kayıt sahibi ya da değişimi gerçekleştiren ithalatçı veya üretici firma tarafından BTK’ya yapılması gerekiyor. İlk kayıt sahibi ise kayıt tarihinden itibaren üç yıl içinde e-Devlet üzerinden işlem gerçekleştirebilecek.
Başvuruda kullanılacak değişim belgesinde şu bilgilerin yer alması zorunlu olacak:
Yurt dışından getirilen cep telefonları, IMEI kaydı yapılmadan Türkiye’de belirli bir süre kullanılabiliyor.
İlk dört aylık sürenin dolmasının ardından ikinci SIM yuvası veya e-SIM aktif edilerek ikinci dört aylık kullanım hakkı elde edilebiliyor.
Süre, telefona Türkiye’deki bir GSM operatörüne ait SIM kart takıldığı anda başlıyor. İlk kullanımın ardından gönderilen bilgilendirme mesajı esas alınarak dört aylık süre hesaplanıyor.
İlk IMEI’nin kullanım süresi sona erdiğinde cihaz bu IMEI üzerinden iletişime kapatılıyor. Kullanıcı ikinci SIM yuvası veya e-SIM’i devreye alarak kalan kullanım hakkını değerlendirebiliyor.
Telefonunu yılın ortalarında kullanmaya başlayan kişiler, yeni takvim yılıyla birlikte yeniden kullanım hakkı kazandıkları için cihazlarını kayıt yaptırmadan yaklaşık 16 ay boyunca kullanabiliyor.
Bu sürenin sonunda kullanıcılar isterlerse IMEI kayıt ücretini ödeyerek cihazı kullanmaya devam edebiliyor, isterlerse telefonu yurt dışında ikinci el olarak ya da Türkiye’de yedek parça amacıyla değerlendirebiliyor.
Yetkililer, bazı Android cihazlarda yasa dışı yöntemlerle IMEI değişikliği yapılabildiğine de dikkat çekiyor. Kullanılmayan veya hurda durumundaki cihazların IMEI bilgilerinin başka telefonlara aktarılması yasal değil.
Bu yöntemin iOS işletim sistemine sahip cihazlarda uygulanamadığı belirtiliyor.
BTK’nın yeni yönetmeliği başvuru sürecinde çeşitli değişiklikler getirse de IMEI kayıt ücretinde herhangi bir değişiklik yapılmadı. 2026 yılı için yurt dışından getirilen cep telefonlarının IMEI kayıt ücreti 54 bin 258 lira olarak uygulanmaya devam edecek.
